Aga
Người con gái nô lệ Ai-cập
(Bài 2)
Kính thưa quư độc giả, qua trang Phụ Nữ Trong Kinh Thánh kỳ trước, chúng ta đă biết một vài điều về bà A-ga như sau: A-ga là cô gái nô lệ Ai-cập được Áp-ra-ham mua khi ông sang Ai cập tránh nạn đói. A-ga là nàng hầu của Sa-ra, vợ Áp-ra-ham. Sau một thời gian chờ đợi không thấy lời hứa của Chúa được thành, Sa-ra đă dùng A-ga làm con cờ trong mưu tính có vẻ như là khôn ngoan của bà. Mưu tính đó là cho A-ga làm hầu thiếp của Áp-ra-ham để nàng sinh con cho ông bà. Tuy nhiên, khi biết ḿnh có thai th́ A-ga thay đổi thái độ, tỏ vẻ khinh khi bà chủ. Điều đó khiến Sa-ra tức giận, bà phàn nàn với chồng và khi được chồng cho phép, bà bắt đầu hành hạ A-ga.
A-ga trong cảnh khốn cùng
Từ khi Áp-ra-ham nói với Sa-ra: “Nầy con đ̣i đó ở trong tay ngươi, phân xử thể nào mặc ư ngươi cho vừa dạ,” có lẽ bà Sa-ra đă đối xử với A-ga rất tàn tệ. V́ thế dù biết ḿnh yếu đuối và cô đơn, A-ga đă phải bỏ nhà đi trốn. Ra khỏi nhà Áp-ra-ham, A-ga không biết đi đâu nên nàng định quay trở về quê hương là Ai cập. Chúng ta biết điều đó v́ Kinh Thánh ghi rằng thiên sứ của Đức Giê-hô-va thấy A-ga “nơi mé đường đi về Su-rơ.” Su-rơ là địa điểm gần biên giới Ai cập. Sáng thế kư 16:6,7 ghi: “Đoạn Sa-rai hành hạ A-ga th́ nàng trốn đi khỏi mặt người. Nhưng thiên sứ của Đức Giê-hô-va thấy nàng ở trong đồng vắng, gần bên suối nước, nơi mé đường đi về Su-rơ.” V́ bà chủ hành hạ, A-ga bỏ nhà đi trốn. Theo luật thời đó, nô lệ hoàn toàn thuộc quyền sở hữu của chủ, không có phép trốn đi khỏi nhà chủ, bất cứ v́ lư do ǵ. Hành động của A-ga là sai, v́ nàng bỏ trốn chứ không phải được chủ cho phép đi. Dù Sa-ra cư xử không phải lẽ và thiếu ḷng nhân đối với một người nô lệ, nhưng A-ga không có phép bỏ nhà chủ đi.
Ra khỏi nhà Áp-ra-ham, A-ga không những vi phạm luật nhưng cũng ở trong một hoàn cảnh thật cùng khốn: Một phụ nữ yếu đuối đơn độc, mệt mỏi v́ đang có thai, lại không nơi che mưa nắng, không chỗ nằm nghỉ, ở trong một nơi đầy dẫy thú dữ, rắn rết. Nếu gặp được người chưa chắc đó là người tốt, sẽ cứu ḿnh. A-ga đương đầu với một hoàn cảnh thật đen tối. Không biết đi đâu, cũng không biết cầu cứu ai, nàng bèn nghĩ đến Ai cập, nơi quê hương đó có thể nàng sẽ t́m được sự giúp đỡ. Nghĩ thế, A-ga đi về hướng Su-rơ, gần biên giới Ai cập.
A-ga gặp thiên sứ của Chúa
Đức Chúa Trời biết rơ hoàn cảnh khốn cùng của A-ga nên Ngài đă sai thiên sứ đến giúp. Kinh Thánh ghi: “Nhưng thiên sứ của Đức Giê-hô-va thấy nàng trong đồng vắng gần bên suối nước, nơi mé đường đi về Su-rơ, th́ hỏi rằng: Hỡi A-ga, đ̣i của Sa-rai, ngươi ở đâu đến và sẽ đi đâu? Nàng thưa rằng: Tôi lánh xa mặt Sa-rai, chủ tôi” (Sáng 16:7, 8). A-ga thành thật trả lời thiên sứ là nàng đi trốn khỏi chủ là Sa-rai. Thiên sứ thấy hoàn cảnh nguy hiểm và tuyệt vọng của A-ga, cũng biết điều nàng làm là không đúng nên thiên sứ đă khuyên bảo, khích lệ và hướng dẫn nàng thật tận t́nh. Kinh Thánh ghi: “Thiên sứ của Đức Giê-hô-va dạy nàng rằng: ngươi hăy trở về chủ ngươi và chịu lụy dưới tay người. Thiên sứ của Đức Giê-hô-va lại phán rằng: Ta sẽ thêm ḍng dơi ngươi nhiều, đông đảo đến đỗi người ta đếm không đặng nữa. Lại phán rằng: Nầy, ngươi đang có thai, sẽ sanh một trai, đặt tên là Ích-ma-ên; v́ Đức Giê-hô-va có nghe sự sầu khổ của ngươi. Đứa trẻ đó sẽ như một con lừa rừng, tay nó sẽ địch cùng mọi người, và tay mọi người địch lại nó. Nó sẽ ở về phía đông, đối mặt cùng hết thảy anh em ḿnh” (Sáng 16:9-12).
Đức Chúa Trời là Đấng yêu thương nhưng cũng là Đấng thánh khiết và công b́nh, Ngài muốn giúp A-ga nhưng trước hết, nàng phải vâng lời Chúa, làm điều ḿnh phải làm. Chúa biết v́ sao A-ga đi vào nơi đồng vắng nhưng Ngài vẫn hỏi để xem A-ga trả lời như thế nào. Khi thấy A-ga nói thật, Chúa bảo: “Hăy trở về với chủ ngươi và chịu lụy dưới tay người.” Đây là một mạng lệnh thật khó cho A-ga vâng theo. V́ không chịu nổi sự đối xử tàn ác của Sa-rai, A-ga đă phải chạy trốn. Bây giờ thiên sứ bảo nàng hăy trở về, chịu lụy dưới tay chủ. Để an ủi và khích lệ A-ga, Chúa hứa Ngài sẽ làm cho ḍng dơi của A-ga thêm nhiều, đông đảo đến nỗi người ta không đếm được. Chúa sẽ ban cho nàng một đứa con trai, v́ Ngài đă nghe nỗi sầu khổ của nàng.
Dù A-ga là một nô lệ ngoại bang, người Ai cập, một dân tộc thờ h́nh tượng và không nh́n biết Đức Chúa Trời, nhưng có lẽ trong thời gian sống với gia đ́nh Áp-ra-ham, bà nh́n thấy đức tin trong đời sống của chủ ḿnh nên bà đă nhận Đức Chúa Trời của Áp-ra-ham làm Đức Chúa Trời của chính ḿnh. Tại bên giếng nước trong đồng vắng, A-ga đă gặp Chúa một cách cụ thể và cá nhân. Đức tin của A-ga được củng cố, nàng kinh nghiệm sự thăm viếng của Chúa nên nàng gọi Chúa là “Đức Chúa Trời hay đoái xem.” Kinh Thánh ghi: “Nàng gọi Đức Giê-hô-va mà đă phán cùng ḿnh, danh là “Đức Chúa Trời hay đoái xem,” v́ nàng nói rằng: Chính tại đây tôi há chẳng có thấy được Đấng đoái xem tôi sao? Bởi cớ ấy, người ta gọi cái giếng nầy ở về khoảng giữa của Ca-đe và Bê-re, là giếng La-chai-roi” (Sáng thế kư 16:13,14).
Dù A-ga là người bất toàn, bà có lỗi v́ đă kiêu ngạo, xem thường chủ khi thấy ḿnh hơn chủ, nhưng Đức Chúa Trời vẫn yêu thương và đoái đến A-ga. Chúa vẫn cho nàng cơ hội được hưởng ơn lành của Chúa, nhưng nàng phải vâng lời Ngài. Ngày nay chúng ta cũng là những con người bất toàn, làm nhiều điều không đẹp ḷng Chúa. Tuy nhiên không v́ vậy mà Chúa bỏ mặc chúng ta, nhất là khi chúng ta rơi vào những hoàn cảnh bi đát tuyệt vọng. Trái lại, nếu chúng ta có đức tin và sẵn sàng thuận phục ư Chúa, Ngài sẽ đoái xem, hướng dẫn và cứu giúp chúng ta ra khỏi hoàn cảnh khó khăn.
A-ga vâng lời thiên sứ
Tuy Kinh Thánh không nói rơ ràng nhưng chúng ta biết A-ga đă tin vào lời hứa của Chúa và đă vâng lời Chúa, quay trở về nhà Áp-ra-ham, v́ Kinh Thánh ghi rằng nàng đă sinh con trong nhà Áp-ra-ham. Sáng thế kư 16:15-16 ghi: “Rồi nàng A-ga sinh được một con trai, Áp-ram đặt tên đứa trai đó là Ích-ma-ên. Vả lại, khi A-ga sinh Ích-ma-ên cho Áp-ram, th́ Áp-ram đă được tám mươi sáu tuổi.” A-ga không những vâng lời thiên sứ trở về nhà chủ và sinh con trong nhà chủ nhưng nàng cũng nói cho Áp-ra-ham biết tên thiên sứ đặt cho đứa bé, v́ thế Áp-ra-ham đặt tên nó là Ích-ma-ên, đúng như lời thiên sứ phán bảo. Trong hoạn nạn, A-ga đă được Chúa thăm viếng, an ủi. Ngài hứa ban phước cho con của A-ga, nhưng trước hết nàng phải vâng theo lời Ngài phán dạy. Điều Chúa muốn A-ga vâng theo thật là khó chấp nhận và đi ngược với điều nàng mong ước nhưng A-ga đă vâng lời và Chúa đă ban phước cho nàng.
A-ga không những vâng lời Chúa, trở lại nhà chủ Áp-ra-ham nhưng bà cũng